امان الله قرايي مقدم*

استفاده از بلوتوث به عنوان ابزاري براي ارتکاب جرم معضلي است که از مدتي قبل شاهد بروز و گسترش آن هستيم به گونه يي که روز گذشته نيز خبري در اين رابطه داشتيم و پرونده مردي که با تعرض به دو دختر، فيلم هاي مستهجن را از طريق بلوتوث تکثير کرده بود در دادگاه کيفري استان تهران در حال بررسي است. اين موضوع ريشه در علل و عوامل مختلفي دارد و براي مبارزه با آن نيز بايد راهکارهاي گوناگون را به صورت همزمان در دستور کار قرار داد.نخستين عاملي که افراد را تبديل به چنين مجرماني مي کند عوامل خانوادگي است. تحقيقات نشان داده اين گونه مجرمان در خانواده هاي تک سرپرست، بي سرپرست يا بدسرپرست رشد يافته اند و در مجموع از نظر خانوادگي دچار فروريختگي هستند. دومين عامل، عامل اجتماعي مهاجرت است. طبق بررسي هاي صورت گرفته اين گونه مجرمان اکثراً مهاجر و حاشيه نشين هستند و به خاطر وجود آنومي اجتماعي از معضل عدم تعادل شخصيت رنج مي برند. عامل موثر ديگر در اين زمينه کم رنگ شدن عوامل ديني و جايگزين شدن ارزش هاي صوري به جاي ارزش هاي معنوي است.علاوه بر عواملي که در ارتکاب اين گونه جرايم نقش دارند بايد به اين موضوع نيز توجه داشت که متاسفانه جامعه نيز براي دريافت چنين بلوتوث ها يا موارد مشابهي آمادگي دارد و در واقع بايد در کنار تحليل شخصيتي ارسال کنندگان اين بلوتوث ها به بررسي ويژگي هاي رواني و شخصيتي دريافت کنندگان آنها نيز توجه داشت.البته اين معضل فقط مربوط به ايران نيست و در جوامع غربي نيز چنين اعمالي صورت مي گيرد اما در جامعه ما به خاطر حريم هايي که وجود دارد چنين مساله يي بغرنج به نظر مي رسد، حال آنکه در کشورهاي غربي توجهي به اين اعمال و اين گونه بلوتوث ها و فيلم ها نمي شود.در مجموع با توجه به عوامل ذکر شده انجام کارهاي فرهنگي از طريق رسانه ها، استفاده از عوامل آموزش وپرورش و کنترل اخلاقي مي تواند در جلوگيري از گسترش بيشتر اين معضل جلوگيري کند و البته در کنار اين راهکارها، کنترل اجتماعي و برخورد پليسي نيز مي تواند موثر باشد، اما اگر بخواهيم اقدامات پيشگيرانه را فقط به چنين برخوردهايي محدود کنيم به نتيجه مطلوب نخواهيم رسيد.

* آسيب شناس اجتماعي و استاد دانشگاه